Kontrast
A A A
Polski Wielka Wieś na Facebooku

Barwy i Herb gminy

Uchwałą nr XXXIV/244/2009 z dnia 30 czerwca 2009 roku Radni Gminy Wielka Wieś podjęli decyzję o przyjęciu nowych, zgodnych z zasadami heraldyki: herbu, flagi i pieczęci.
herb.jpgHerb Gminy Wielka Wieś przedstawia w polu błękitnym trzech świętych w postawie stojącej: pośrodku św. Idzi ukazany w białym habicie z atrybutem w postaci złotej łani, po jego prawej stronie św. Wojciech w czerwonym ornacie i takiejże infule biskupiej, ze srebrnymi przeszyciami, z atrybutami w postaci srebrnego paliusza na szyi i złotego krzyża w prawej ręce, zaś po lewej św. Mikołaj w czerwonym ornacie i takiejże infule, ze srebrnymi przeszyciami, z atrybutami w postaci złotego pastorału w lewej ręce i trzech złotych kul w prawej.


Założenia ideowe projektu Herbu Gminy Wielka Wieś

Herby gmin wiejskich zostały wprowadzone w Polsce dopiero przez pierwszą reformę samorządową z 1990 r. Oprócz tych stosunkowo nielicznych sytuacji, w których gminy wiejskie to dawne miasta, dzięki czemu możliwe było reaktywowanie ich herbów historycznych (tj. używanych przez nie przed utratą miejskiego statusu), herby gmin wiejskich są zasadniczo nowymi znakami.

Obowiązujące obecnie reguły prawne wymagają aby herby samorządowe były tworzone w zgodzie „z miejscową tradycją historyczną”. Oznacza to coś znacznie więcej niż tylko respektowanie ogólnych zasad heraldyki.

W herbie gminy wiejskiej można umieścić albo jednego świętego, np. patrona jednego kościoła parafialnego, zwłaszcza gdy jest to wieś, od której pochodzi nazwa gminy, albo też kilku świętych, będących patronami kilku kościołów, bądź szczególnie silnie tam czczonych. Oba rozwiązania są dobre, ale w przypadku Wielkiej Wsi to drugie wydaje się zdecydowanie lepsze.
Na terenie gminy Wielka Wieś istnieją trzy parafie mające bardzo wczesną,  bo jeszcze średniowieczną metrykę powstania. Wezwania tych kościołów składają się na tradycję historyczną, do której mogą odwołać się nie tylko wioski objęte przez te parafie, ale cała współczesna gmina Wielka Wieś. Rzecz jasna nie są to jedyne parafie leżące na terenie gminy. Tworząc herb zawsze bowiem wybiera się tylko jakiś jeden, rzadziej kilka (jak w tym wypadku) lokalnych elementów, które stają się tworzywem do zbudowania symbolu nadrzędnego, wspólnego dla wszystkich mieszkańców gminy.  

W przypadku herbu Wielkiej Wsi szukano inspiracji w dawnej, historycznej ikonografii świętych. Walorem tego typu rozwiązania jest również to, iż zbudowany w ten sposób symbol będzie mógł być akceptowany przez wszystkich, zarówno dzisiaj, jak i w przyszłości.  Dla katolików będą to święci, których znają dobrze ze swoich kościołów, zaś dla osób niewierzących będzie to motyw kulturowy, związany z przestrzenią, w której mieszkają, tak jak np. przydrożne kapliczki, czy kościoły w centrum wsi, do których nie muszą chodzić, czy się modlić, aby wiedzieć, że są częścią ich tradycji, ich historycznym dziedzictwem.

Szukając świętego, bądź świętych, czczonych od setek lat na terenie gminy, którzy mogliby dzięki temu stanowić godło herbowe bliskie wszystkim mieszkańcom Gminy Wielka Wieś i których można poddać procesowi heraldyzacji, znajdujemy aż trzy postacie. Są to: św. Wojciech, patron kościoła parafialnego w Modlnicy, św. Idzi, patron kościoła parafialnego w Giebułtowie i św. Mikołaj, patron kościoła parafialnego w Białym Kościele.
Trzeba wyraźnie powiedzieć jedno: herb, który będzie przedstawiał trzech świętych nie będzie herbem trzech parafii, ale herbem całej gminy, symbolem wszystkich jej miejscowości i mieszkańców – budującym wspólnotę i poczucie tożsamości. Jeśli ci trzej święci są czyjąkolwiek „własnością”, to jedynie i aż całego Kościoła,  polskiego i powszechnego, a równocześnie wszystkich ludzi, dla których jest bliska kultura europejska o chrześcijańskich korzeniach. O św. Wojciechu można by jeszcze powiedzieć, iż „należy” także do wszystkich Polaków, tak jak „należy” do wszystkich Czechów.
W herbie gminy Wielka Wieś zostały więc połączone postaci, które są jak najbardziej „miejscowymi” świętymi, a równocześnie są postaciami, które łączą się ściśle z kulturą całej Europy, tj. greckiego Wschodu (św. Mikołaj), łacińskiego Zachodu (św. Idzi), oraz leżącej „po środku”  Słowiańszczyzny (św. Wojciech).  Święci ci są przy tym wyjątkowo silnie związani z polską historią.
Dzięki połączeniu tych trzech świętych w herbie Wielkiej Wsi powstał nowy herb samorządowy, ale wyjątkowo głęboko zakotwiczony w polskiej kulturze, zgodny z zasadami heraldyki, bliski regułom funkcjonującym w staropolskiej heraldyce miejskiej, a równocześnie oryginalny.
Godło heraldyczne złożone z trzech przedmiotów jest bardzo popularne zarówno w polskiej, jak i w całej heraldyce i to we wszystkich rodzajach herbów. Pozostając na gruncie heraldyki samorządowej wymieńmy tylko herb miasta i gminy Zator (trzy srebrne miecze), czy herb powiatu olkuskiego (trzy srebrne Orły). Z kolei w herbie Krakowa brama miejska zwieńczona jest trzema wieżami, co było na tyle istotną cechą miejskiego herbu, że w dawnych wiekach opisywano go wprost jako „trzy czerwone wieże”. Nie trzeba specjalnie interesować się heraldyką aby od razu skojarzyć także takie symbole jak trzy złote angielskie leopardy w herbie Wielkiej Brytanii, trzy złote ukoronowane lwy w herbie Danii, czy trzy złote korony w herbie Szwecji. Dodajmy, iż liczba trzy jest popularna nie tylko w heraldyce, ale w całej naszej kulturze wyrastającej z tradycji filozofii greckiej i religii chrześcijańskiej.
W herbie Gminy Wielka Wieś motyw trzech świętych opiera się zamiast na multiplikacji jednego motywu, na połączeniu trzech różnych postaci. Ze względów kompozycyjnych dwaj święci biskupi znajdują się po bokach, pośrodku zaś św. Idzi w białym habicie. W Polsce istnieją już gminy miejskie, które współcześnie mają w herbie św. Wojciecha (Trzemeszno w województwie wielkopolskim i Serock w województwie mazowieckim oraz podniesiony w 1998 r. do rangi miasta Radzionków w województwie śląskim), tak jak i gminy miejskie, które dawniej miały w herbie św. Mikołaja, chociaż obecnie używają innych znaków (Chrzanów i Koszyce w województwie małopolskim, oraz nie istniejące już miasto Podgórz, stanowiące obecnie część Torunia), jednak żadna gmina miejska ani żadna gmina wiejska nie ma jeszcze w herbie św. Idziego. Herb Wielkiej Wsi jest więc pierwszy herbem samorządowym w Polsce, w którym pojawia się św. Idzi.

Nowe jest także połączenie świętych. W polskiej heraldyce samorządowej istnieją herby, w których występuje więcej niż jeden święty, ale są najczęściej dwaj święci (np. św. Piotr i św. Paweł w herbie Biecza w województwie małopolskim, św. Roch i św. Romuald w herbie Suwałk w województwie podlaskim, czy święci we wspomnianych wcześniej herbach Poznania, Strzegomia i Brześcia Kujawskiego).  
Herb Gminy Wielka Wieś ze świętymi: Wojciechem, Idzim i Mikołajem w polu tarczy byłby jedynym herbem samorządowym w Polsce, w którym występuje trzech świętych. Kompozycyjnie herb nawiązuje do tradycji późnogotyckiego malarstwa tablicowego, w którym bardzo często, zwłaszcza w Małopolsce, sięgano po motyw trzech świętych zestawionych na jednej tablicy (bądź trzech tablicach) ołtarza. Jest to oczywiście analogia pozaheraldyczna, ale w przypadku herbu podkrakowskiej gminy jest to ważny atut, gdyż pokazuje, jak silnie takie rozwiązanie jest zakorzenione w miejscowej tradycji historycznej. Dobra heraldyka szanuje bowiem dawną tradycję ikonograficzną, czyli tradycję wyobrażeniową.

Herb, w którym znajduje się aż trzech świętych wyróżnia się wśród herbów innych gmin, nawet tych mających w godle świętych. Powstał dzięki temu znak indywidualny, dobrze spełniający jedną z podstawowych funkcji herbu, jaką jest jednoznaczna identyfikacja jego posiadacza.

Utworzenie herbu poprzez umieszczenie w polu tarczy postaci trzech świętych ma silne umocowanie w staropolskiej praktyce heraldycznej. Jest to ważne, gdyż nowe herby gminne powinny odwoływać się nie tylko do ogólnych reguł heraldyki, ale także do tego, jak tworzono symbole samorządowe w dawnej Polsce. Toteż w herbie Wielkiej Wsi celowo nawiązano do staropolskiej sztuki heraldycznej.  

Z drugiej strony celowo, niezależnie od ważnych względów plastycznych, sięgnięto w projekcie herbu Wielkiej Wsi po więcej niż jedną barwę. Wprowadzając po bokach odzianego na biało św. Idziego dwóch biskupów odzianych w czerwone szaty ukazanych w błękitnym polu tarczy celowo nawiązano do kompozycji herbu Krakowa, w którym trzy czerwone wieże umieszczone są w polu błękitnym, zaś w bramie miejskiej znajduje się (od XVI w.) biały, ukoronowany Orzeł. Tak jak w herbie Krakowa została złamana zasada alternacji, tak też świadomie złamano ją w projekcie herbu Wielkiej Wsi. Kraków to nie tylko dawna stolica Polski, która zawsze wyznaczała pewne standardy określające to co jest dopuszczalne a co nie jest, ale także jest to wielki i odwieczny sąsiad wsi tworzących współczesną Gminę Wielka Wieś. Owo zaszczytne sąsiedztwo to też część tradycji historycznej gminy i trzeba to jakoś uszanować i zaznaczyć w herbie gminy. Herb proponowany dla Wielkiej Wsi jest całkowicie inny niż herb Krakowa, ale równocześnie ma w sobie „coś” z tego herbu. Nowy herb samorządowy ma bowiem nie tylko wyróżniać posługującą się nim wspólnotę terytorialną, ale również powinien wpisywać się w istniejący już pejzaż heraldyczny, w kulturową ikonosferę.  

Flaga Gminy Wielka Wieś

flaga.jpg

Flaga gminy Wielka Wieś ma postać płata składającego się z pionowych, równoległych pasów (słupów): błękitnego, białego i błękitnego, o zróżnicowanej szerokości wyrażającej się stosunkiem 1/4 : 2/4 : 1/4. Na środkowym pasie umieszczony jest herb gminy Wielka Wieś. Stosunek szerokości do długości płata flagi wynosi 5:8.


Pieczęć Gminy Wielka Wieś

pieczeci.jpg

Pieczęć gminy Wielka Wieś ma  formą pieczęci herbowej, tj. z umieszczonym w polu pieczęci herbem gminy, wokół którego biegnie majuskułowa legenda przerwana dwoma dywizorami w kształcie krzyży kawalerskich.

Dla celów praktycznych zaprojektowano trzy wersje pieczęci, różniące się jedynie brzmieniem legendy: GMINA WIELKA WIEŚ; RADA GMINY WIELKA WIEŚ; WÓJT GMINY WIELKA WIEŚ

30 czerwca 2009 r. Rada Gminy Wielka Wieś ustanowiła herb, flagę i pieczęcie Gminne oraz określiła zasady i warunki ich używania: Herb i pozostałe symbole samorządowe Gminy Wielka Wieś mogą być używane wyłącznie w sposób zapewniający im należytą cześć i szacunek oraz prestiż i powagę przewidzianą prawem dla insygniów władzy.

Herbu Gminy Wielka Wieś używają:

  1. Rada Gminy
  2. Wójt Gminy,
  3. Urząd Gminy,
  4. jednostki organizacyjne Gminy oraz gminne służby do celów związanych z realizacją zadań ustawowych.

Flaga może być używana podczas świąt państwowych oraz uroczystości gminnych, powiatowych i wojewódzkich przez:

  1. Radę Gminy,
  2. Wójta Gminy,
  3. Urząd Gminy,
  4. jednostki organizacyjne Gminy oraz gminne służby do celów związanych z realizacją zadań ustawowych.
  5. mieszkańców Gminy Wielka Wieś.
Wizerunek herbu Gminy oraz flagi mogą być używane przez inne podmioty do celów nie komercyjnych lub komercyjnych pod warunkiem uzyskania zgody Wójta Gminy Wielka Wieś
Opracowania projektu herbu i flagi dokonał dr Wojciech Drelicharz - Adiunkt w Instytucie Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego, Prezes Krakowskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Heraldycznego. Projekty graficzne pod jego kierunkiem przygotowała artysta plastyk dr Barbara Widłak z Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.


W przypadku wywieszania flagi państwowej i gminnej warto przeczytać artykuł o zasadach eksponowania flag


Materiały do pobrania:

2014-04-11